Yagna Tatwa Prakashika Page 090 Somayaga Nirupanam

 

सोमयागनिरूपणम्
७९

आर्भवपवमानाय प्रसर्पणम् चमसप्रचारश्च

ततो माध्यन्दिनपवमानवत् आर्भवपवमानस्तोत्रार्थं यजमानसहिताः पञ्चत्विजः प्रसर्वेयुस्सदः प्रति समन्वारब्धाः । ततस्सदसि उद्भातृभिरार्भव पवमानाख्ये स्तोत्रे सप्तदशस्तोमयुते स्तुते धिष्ण्यान् प्रज्वलय्य, सवनीय-पशोर्हृदयाद्यवदाना दीला भक्षणान्तं कृत्वा, सवनीयहवींषि प्रचर्य, चमसानां प्रचारः कर्तव्यः । तत्र चमसाध्वर्युभिः चमसेपून्नीतेषु स्वयमध्वर्युः होतृचमसे गृहीत्वा इतरांश्चमसान् चमसाध्वर्युभिः ग्राहयित्वा आहवनीय-देशं गत्वा आश्रावणाद्यनन्तरे होत्रा याज्यायां पठितायां चमसाध्वर्युभिः सह सकृद्धुत्वा होत्रकाणां मैत्रावरुण-ब्राह्मणाच्छंसि-पोतृ-नेष्टृ-अच्छावाक-आग्मीध्राणां चमसाध्वर्यून् चमसानां पुनरुन्नयनाय प्रस्थाप्य, अनुवषट्‌कारकाले स्वयं होतृचमसं, ब्रह्मोझातृयजमानचमसान् चमसाध्वर्यु-द्वारा च हुत्वा, तांश्चमसान् भक्षणार्थ सदः प्रापथ्य, उन्नयनार्थ गतेषु चमसेषून्त्रीय आनीतेषु तान् क्रमशोऽध्वर्युरेव आश्रावणाद्यनन्तरं जुहुयात् । तत्र याज्यां होत्रका एव स्वे स्वे चमसे पठेयुः । ततो भक्षणम् । पुनः अपूरणं चमसानामायतने सादनं च । ततो हविश्शेषात् पुरोडाशात् किञ्चिद्गृहीत्वा चमसिनः स्वे स्वे चमसे स्वस्वपितृपितामहप्रपिता-महानुद्दिश्य प्रक्षिप्य तान् मन्त्रेणोपतिष्ठेरन् ॥

ततः प्रातस्सवनेऽन्तर्यामग्रहार्थमुपयुक्तेन पात्रेण आग्रयणात् सावित्रं ग्रहं गृहीत्वा आयतनेऽसादयित्वैव आश्रवणादि कृत्वा जुहुयात् । अत्र सविता देवता । ततस्तस्मिन्नेव सशेषे पात्रे पूतभृतः वैश्वदेवाख्यं ग्रहं गृहीत्वा आयतने सादयित्वा होतुश्शस्त्रपाठार्थ त्रैषमध्वर्युर्दत्त्वा स्वयं प्रतिगृणन् शस्त्रसमाप्तौ वैश्वदेवग्रहमादाय आश्रावणाद्यनन्तरं जुहुयात् । तदानीं चमसाध्वर्यवश्चमसान् प्रकम्पयेयुः । ते नाराशंसाः । अत्र ग्रहे विश्वे देवाः देवता । चमसेषु काव्याः पितरः । ततो मक्षणम् । अत्र चमसानां सर्वभक्षणम् ॥

आनीतवती । मध्येमार्ग मुखस्थलताया रससचूषत् । तेन स नीरसस्सज्जातः । अत एव अद्यापि तृतीयसबने गृहीतरसश्शुष्क एव सोम उपयुज्यते इति कथा । See. तै.सं. ६. १. ६. ४. ऐत. ब्रा. ५. २. १३. २-३. शत. ब्रा. ३.२.३. १.

१. अत्र पुरोऽनुवाक्या अस्ति ।

சோமயாக நிரூபணம்
௭௬ (79)

ஆர்பவபவமான ஸ்தோத்திரத்திற்காகச் செல்லுதல் மற்றும் சமஸங்களின் சடங்கு

பின்னர் மாத்யந்தின பவமானத்தைப் போலவே, ஆர்பவபவமான ஸ்தோத்திரத்திற்காக யஜமானனுடன் ஐந்து ரித்விக்குகள் ஒருவரையொருவர் தொட்டுக்கொண்டு யாகசாலை (ஸதஸ்) நோக்கிச் செல்ல வேண்டும். அங்கு உத்காத்ருக்களால் பதினேழு ஸ்தோமங்களைக் கொண்ட ஆர்பவபவமான ஸ்தோத்திரம் பாடப்பட்ட பிறகு, திஷ்ணியங்களை (வேள்வி இடங்கள்) எரியூட்டி, ஸவனீய பசுவின் இதயம் முதலான உறுப்புகளை அர்ப்பணித்து ‘இடா’ அருந்துதல் வரை முடித்து, ஸவனீய ஹவிஸ்களைச் சமர்ப்பித்த பிறகு சமஸங்களின் சடங்கைச் செய்ய வேண்டும். அங்கு சமஸாத்வர்யுக்களால் சமஸங்கள் (பாத்திரங்கள்) நிரப்பப்பட்டதும், அத்வர்யு ஹோதா-சமஸத்தைத் தானும், மற்ற சமஸங்களை அந்தந்தச் சமஸாத்வர்யுக்களையும் எடுத்துக்கொள்ளச் செய்து ஆஹவனீய இடத்திற்குச் செல்ல வேண்டும். ஆச்ராவணம் முடிந்ததும் ஹோதாவால் யாஜ்யா மந்திரம் ஓதப்பட்ட பிறகு, சமஸாத்வர்யுக்களுடன் சேர்ந்து ஒருமுறை ஹோமம் செய்ய வேண்டும். பின்னர் மைத்ராவருணர், பிராம்மணாச்சம்ஸீ, போதா, நேஷ்டா, அச்வவாகர், ஆக்நீத்ரன் ஆகிய ரித்விக்குகளின் சமஸாத்வர்யுக்களை மீண்டும் சமஸங்களை நிரப்ப அனுப்பிவிட்டு, ‘அனுவஷட்கார’ நேரத்தில் அத்வர்யு ஹோதா-சமஸத்தையும், பிரம்மா, உத்காதா, யஜமானன் ஆகியோரது சமஸங்களைச் சமஸாத்வர்யுக்கள் மூலமாகவும் ஹோமம் செய்ய வேண்டும். பின்னர் அவற்றை அருந்துவதற்காக யாகசாலைக்கு அனுப்பிவிட்டு, சமஸங்கள் நிரப்பப்பட்டுத் திரும்ப வந்ததும், அத்வர்யு ஒவ்வொன்றாக ஆச்ராவணத்திற்குப் பிறகு ஹோமம் செய்ய வேண்டும். அங்கு அந்தந்த ரித்விக்குகளே தத்தமது சமஸங்களுக்கான யாஜ்யா மந்திரங்களை ஓத வேண்டும். பின்னர் அருந்துதல் நடைபெறும். மீண்டும் சமஸங்களை நிரப்பி உரிய இடத்தில் வைக்க வேண்டும். பிறகு ஹவிஸில் எஞ்சிய புரோடாசத்திலிருந்து சிறிதளவு எடுத்து, சமஸதாரிகள் தத்தமது சமஸங்களில் தங்கள் தந்தை, தாத்தா, முப்பாட்டன் ஆகியோரை நினைத்து மந்திரங்களுடன் அர்ப்பணிக்க வேண்டும்.

பின்னர் காலை யாகத்தில் ‘அந்தர்யாம’ கிரஹத்திற்காகப் பயன்படுத்தப்பட்ட பாத்திரத்தில் ஆக்ரயணத்திலிருந்து ‘ஸாவித்ர’ கிரஹத்தை எடுத்து, அதை மேடையில் வைக்காமலேயே ஆச்ராவணம் முதலியவற்றை முடித்து ஹோமம் செய்ய வேண்டும். இங்கு ஸவிதா தேவதை ஆவார். பின்னர் அதே பாத்திரத்தில் எஞ்சியிருக்கும் சோம ரசத்துடன் பூத்ப்ருத் பாத்திரத்திலிருந்து ‘வைச்வதேவ’ கிரஹத்தை எடுத்து மேடையில் வைத்து, சாஸ்திரப் பாடத்திற்காக ஹோதாவிற்கு ஆணை பிறப்பித்து, அத்வர்யு பதில் (ப்ரதிகரம்) கூறிக்கொண்டு, சாஸ்திரம் முடிந்ததும் வைச்வதேவ கிரஹத்தை எடுத்து ஹோமம் செய்ய வேண்டும். அப்போது சமஸாத்வர்யுக்கள் சமஸங்களை அசைக்க வேண்டும். இவை ‘நாராஸம்ஸ’ என்று அழைக்கப்படுகின்றன. இங்கு கிரஹத்தில் விச்வதேவர்கள் தேவதைகள். சமஸங்களில் ‘காவ்யா:’ பித்ருக்கள் தேவதைகள். பின்னர் அருந்துதல் நடைபெறும். இங்கு சமஸங்களில் உள்ளதை முழுமையாக அருந்த வேண்டும்.

(கதை): காயத்ரி தேவி சோமக் கொடியைக் கொண்டு வரும் வழியில் தனது வாயில் இருந்த சோம ரசத்தின் ஒரு பகுதியைச் சுவைத்தாள். அதனால் அது ரசமற்றதாக (சக்கை) மாறியது. அதனாலேயே இன்றும் மூன்றாம் கால யாகத்தில் ரசம் பிழிந்த பிறகு கிடைக்கும் உலர்ந்த சோமச் சக்கையே பயன்படுத்தப்படுகிறது. காண்க: தை.ஸம். 6. 1. 6. 4, ஐத. ப்ரா. 5. 2. 13. 2-3, ஶத. ப்ரா. 3. 2. 3. 1.

1. இங்கு புரோனுவாக்யா மந்திரம் உண்டு.

---

సోమయాగ నిరూపణము
79

ఆర్భవపవమానము కొరకు ప్రసర్పణము మరియు చమస ప్రచారము

ఆ తర్వాత మాధ్యందిన పవమానము వలెనే, ఆర్భవపవమాన స్తోత్రము కోసం యజమానితో కలిసి ఐదుగురు ఋత్విక్కులు ఒకరినొకరు తాకుతూ సదస్సు (యజ్ఞశాల) వైపు వెళ్ళాలి. అక్కడ ఉద్గాతలచే పదిహేడు స్తోమములతో కూడిన ఆర్భవపవమాన స్తోత్రము పఠించబడిన తర్వాత, ధిష్ణ్యములను ప్రజ్వలింపజేసి, సవనీయ పశువు యొక్క హృదయాది అవయవాలను అర్పించి ‘ఇడా’ భక్షణము వరకు పూర్తి చేసి, సవనీయ హవిస్సులను సమర్పించిన తర్వాత చమసాల ప్రక్రియను చేపట్టాలి. అక్కడ చమసాధ్వర్యులచే చమసములు (పాత్రలు) నింపబడిన తర్వాత, అధ్వర్యుడు హోతృ-చమసాన్ని తాను తీసుకుని, మిగిలిన చమసాలను ఆయా చమసాధ్వర్యుల చేత తీయించి ఆహవనీయ ప్రదేశానికి వెళ్ళాలి. ఆశ్రావణము ముగిసిన తర్వాత హోత యాజ్యా మంత్రాన్ని పఠించగా, చమసాధ్వర్యులతో కలిసి ఒకసారి హోమం చేయాలి. ఆ తర్వాత మైత్రావరుణ, బ్రాహ్మణాచ్ఛంసి, పోత, నేష్ట, అచ్ఛావాక, ఆగ్నీధ్రుల చమసాధ్వర్యులను చమసాలను తిరిగి నింపడం కోసం పంపి, ‘అనువషట్కార’ సమయంలో అధ్వర్యుడు హోతృ-చమసాన్ని, బ్రహ్మ-ఉద్గాత-యజమానుల చమసాలను చమసాధ్వర్యుల ద్వారా హోమం చేయాలి. తర్వాత వాటిని సేవించడం కోసం సదస్సులోకి పంపి, చమసాలు నింపబడి తిరిగి వచ్చిన తర్వాత, అధ్వర్యుడు వరుసగా ఆశ్రావణాదులు నిర్వహించి హోమం చేయాలి. అక్కడ ఆయా ఋత్విక్కులే తమ తమ చమసాలకు యాజ్యా మంత్రాలను పఠించాలి. ఆ తర్వాత భక్షణము (సేవించడం) జరుగుతుంది. తిరిగి చమసాలను నింపి యథాస్థానంలో ఉంచాలి. ఆపై హవిస్సులో మిగిలిన పురోడాశము నుండి కొంచెం తీసుకుని, చమసధారులు తమ తమ చమసాలలో తమ తండ్రి, తాత, ముత్తాతలను ఉద్దేశించి మంత్రపూర్వకముగా అర్పించాలి.

ఆ తర్వాత ప్రాతస్సవనంలో ‘అంతర్యామ’ గ్రహము కోసం ఉపయోగించిన పాత్రతో ఆగ్రయణము నుండి ‘సావిత్ర’ గ్రహాన్ని గ్రహించి, దానిని అరుగు మీద ఉంచకుండానే ఆశ్రావణాదులు ముగించి హోమం చేయాలి. ఇక్కడ సవిత దేవత. తర్వాత అదే పాత్రలో మిగిలి ఉన్న సోమరసంతో పూతభృత్ పాత్ర నుండి ‘వైశ్వదేవ’ గ్రహాన్ని గ్రహించి అరుగు మీద ఉంచి, శస్త్ర పాఠము (మంత్ర పఠనము) కోసం హోతకు ఆజ్ఞ ఇచ్చి, అధ్వర్యుడు ప్రతిగరం (బదులు) పలుకుతూ, శస్త్రము ముగియగానే వైశ్వదేవ గ్రహాన్ని తీసుకుని హోమం చేయాలి. అప్పుడు చమసాధ్వర్యులు చమసాలను కదిలించాలి. వీటిని ‘నారాశంస’ అంటారు. ఇక్కడ గ్రహములో విశ్వేదేవతలు దేవతలు. చమసములలో ‘కావ్యాః’ పితృదేవతలు. ఆ తర్వాత భక్షణము జరుగుతుంది. ఇక్కడ చమసములలోని దానిని పూర్తిగా సేవించాలి.

(గాథ): గాయత్రీ దేవి సోమలతను తీసుకువచ్చే దారిలో తన నోటిలో ఉన్న సోమరసములోని కొంత భాగాన్ని చవిచూసింది (పీల్చింది). దానివల్ల అది రసహీనమైనది. అందుకే నేటికీ తృతీయ సవనంలో రసం పిండగా మిగిలిన ఎండిన సోమ సారాన్నే ఉపయోగిస్తారు. చూడుము: తై.సం. 6. 1. 6. 4, ఐత. బ్రా. 5. 2. 13. 2-3, శత. బ్రా. 3. 2. 3. 1.

1. ఇక్కడ పురోనువాక్యా మంత్రము కలదు.